OPIS I HISTORIA LATARNI |
|
LATARNIA MORSKA (bliza, baka, far, faros, torma) - stały znak nawigacyjny w postaci wieży, na ogół wysokiej (do kilkudziesięciu metrów), z umieszczonym na wierzchołku światłem o dużym natężeniu, zasięgu od kilku do kilkudziesięciu mil morskich i znanej charakterystyce światła, nie powtarzającej się w promieniu wielu mil morskich. Buduje się je na brzegu morskim, na wyspach, czasem bezpośrednio na dnie morskim albo na wyspach sztucznie usypanych z kamieni. W nocy latarnie morskie są identyfikowane na podstawie charakterystyki światła (patrz - światła nawigacyjne), która jest dokładnie opisana w locjach i spisach świateł, w dzień natomiast, na podstawie wyglądu tj. kształtu, konstrukcji, koloru wieży. Na budynku latarni morskiej lub w jej pobliżu często jest usytuowana antena radiolatarni oraz źródło sygnału dźwiękowego (tzw.buczek mgłowy), który jest uruchamiany w warunkach złej widoczności (patrz - skala widoczności). Źródło światła latarni morskiej umieszczone jest w wieńczącej wieżę przeszklonej kopule (jest to tzw. laterna) i zasilane zazwyczaj energią elektryczną doprowadzoną z zewnątrz lub wytwarzaną na miejscu. Dawniej używano innych źródeł światła np. takich, jak - drewno, węgiel, nafta, olej, gaz, smoła (latarnia morska na Helu była kiedyś opalana węglem i smołą). Zasięg światła latarni morskich dochodzi do 30 mil morskich, a wysokość najwyższej wieży wynosi 106 m. SYSTEM OZNAKOWANIA NAWIGACYJNEGO wybrzeży, w skład którego wchodzą również latarnie morskie, służy nawigatorom do prowadzenia bezpiecznej żeglugi, a w szczególności do określenia pozycji własnej statku na wodach przybrzeżnych. Rozmieszczenie latarń wzdłuż wybrzeża uzależnione jest przede wszystkim od ukształtowania brzegów i charakteru wybrzeża, rodzaju wód przybrzeżnych, hydrometeorologicznych i żeglugowych warunków danego akwenu oraz ilości i rodzaju przeszkód nawigacyjnych. NAJSTARSZYMI znanymi latarniami morskimi były ognie płonące na specjalnych kolumnach w pobliżu wejścia do portu w Pireusie (IV w.p.n.e.). Spośród znanych około dwudziestu latarni morskich w starożytności najsłynniejszymi były : latarnia na wyspie Faros u wejścia do Aleksandrii (zniszczona przez trzęsienie ziemi w XIV w.) i latarnia mająca postać posągu Heliosa na wyspie Rodos (III w.p.n.e.). Latarnia Faros była monumentalną budowlą o zdumiewającej, jak na owe czasy, wysokości - ponad 100 m. Jej budowa trwała 17 lat. Najstarsze latarnie morskie w Europie zachodniej zostały zbudowane przez Rzymian w Dover, Boulogne i Ostii w I w.n.e. Od początku XIX w., już na wszystkich ważnych szlakach żeglugowych widoczne były światła latarń morskich. Obecnie jest ich kilka tysięcy na całym świecie. CHARAKTERYSTYKA ŚWIATŁA I WYGLĄDU latarni morskich jest dostępna w następujących materiałach :
|